Siemens

Wat is Siemens?

Siemens is een Duits technologieconcern, in 1847 in Berlijn opgericht en gevestigd in München, dat met de SIMATIC-familie van PLC’s, de engineeringsoftware TIA Portal, het SCADA-pakket WinCC en het DCS PCS 7 tot de grootste leveranciers van industriële automatisering ter wereld behoort. Binnen OT levert Siemens PLC’s, SCADA, industriële netwerken, aandrijvingen, motion control, safety-systemen en industriële software. Daarnaast is het bedrijf actief in energie-infrastructuur, gebouwbeheer, spoor en digitale productieomgevingen. Omdat zoveel fabrieken, waterbedrijven en energie-installaties op Siemens-techniek draaien, speelt het merk een centrale rol in Industrie 4.0 en OT-convergentie, en in de beveiliging daarvan.

🏢 Hoe is Siemens opgebouwd?

Werner von Siemens en Johann Georg Halske richtten op 1 oktober 1847 in Berlijn de Telegraphen-Bauanstalt von Siemens & Halske op, een werkplaats voor telegraafapparatuur. Daaruit groeide Siemens AG, dat in boekjaar 2025 (afgesloten op 30 september 2025) een omzet van 78,9 miljard euro boekte, met ongeveer 318.000 medewerkers.

Siemens Energy (turbines, transmissie) is sinds 2020 een zelfstandig beursgenoteerd bedrijf en geen divisie van Siemens meer. Met overnames bouwde Siemens een groot softwarebedrijf op: UGS (2007), Mentor Graphics (2017), Altair (maart 2025) en Dotmatics (juli 2025).

Siemens is actief in de productie-industrie, energiecentrales, waterbeheer, olie en gas, gebouwautomatisering, kritieke infrastructuur en datacenters.

⚙️ Welke OT-producten levert Siemens?

Het automatiseringsportfolio valt onder het concept Totally Integrated Automation (TIA), dat Siemens in 1996 introduceerde: alle componenten delen één datamodel, één engineeringomgeving en dezelfde communicatie.

SIMATIC-controllers

SIMATIC is de belangrijkste automatiseringsfamilie. Na SIMATIC S5 (1979) volgde in 1994 de S7-generatie met de S7-300 en S7-400. De S7-1200 (2009) en S7-1500 (geleverd sinds 2013) worden in TIA Portal geprogrammeerd. ET 200 levert gedistribueerde O. SIMATIC wordt gebruikt voor machinebesturing, procesautomatisering, motion control, safety en IIoT-integratie.

TIA Portal

TIA Portal werd eind 2010 aangekondigd en is sinds 2011 het centrale engineeringplatform: PLC-programmering, HMI-configuratie, netwerk-, motion- en safety-engineering en simulatie in één project. Het ondersteunt de IEC 61131-talen:

PCS 7 en PCS neo

PCS 7 is het Distributed Control System van Siemens voor chemie, energie, waterzuivering, farmacie en olie en gas. Het combineert procescontrole, alarmmanagement, historian-integratie, batch control en redundantie, met een op WinCC gebaseerd operatorstation. De webgebaseerde opvolger PCS neo verscheen in 2019. PCS 7 werkt nauw samen met SCADA- en Historian-omgevingen.

WinCC

WinCC is het HMI/SCADA-platform voor procesvisualisatie, trending, alarmbeheer, rapportages en webtoegang. Het koppelt rechtstreeks met SIMATIC-PLC’s, PCS 7, historians en MES. WinCC Unified is de webgebaseerde nieuwe generatie.

🌐 Welke netwerken en protocollen gebruikt Siemens?

Een veelgehoord misverstand is dat PROFINET en PROFIBUS Siemens-protocollen zijn. Siemens ontwikkelde ze mee, maar het zijn open standaarden van PROFIBUS & PROFINET International (PI), vastgelegd in IEC 61158 en IEC 61784, die ook andere fabrikanten implementeren.

• PROFINET - realtime Industrial Ethernet met diagnose; de IRT-variant (Isochronous Real-Time) levert de lage latency en synchronisatie die motion control vraagt
• PROFIBUS - klassieke veldbus voor remote I/O, drives en de procesindustrie (PROFIBUS PA)
• S7 Comm en S7 Comm Plus - het eigen Siemens-protocol op TCP-poort 102 tussen PLC’s, HMI’s en engineeringsoftware; de klassieke variant kent geen authenticatie of versleuteling
• OPC UA - ingebouwd in S7-1500 en WinCC voor koppeling met MES, historians, edge computing en cloud analytics
• MQTT - via bibliotheken en edge-apps voor cloudintegratie

🛡️ Hoe werkt Safety Integrated?

Met Safety Integrated draait functionele veiligheid op dezelfde hardware als de standaardbesturing. Een fail-safe CPU (S7-1200F, S7-1500F, CPU 410 in PCS 7) voert veiligheidslogica uit als Safety PLC, en PROFIsafe transporteert veiligheidsdata over hetzelfde netwerk. Toepassingen zijn veiligheidsinterlocks, emergency shutdown, veilige motion control en robotveiligheid. De oplossingen zijn ontworpen voor IEC 61508 (functionele veiligheid), IEC 61511 (procesveiligheid), ISO 13849 en IEC 62061 (machineveiligheid).

Voor motion control levert Siemens SINAMICS-drives, SIMOTION-motion controllers en SIMOTICS-motoren, voor robotica, CNC-machines, transportbanden en snelle verpakkingslijnen.

🏭 Waar zit Siemens in het Purdue-model?

Siemens levert op bijna elk niveau van het Purdue-model een product. Dat maakt integratie eenvoudig, maar vergroot ook de afhankelijkheid van één leverancier.

Daarboven bouwt Siemens Xcelerator, sinds juni 2022 het open digitale businessplatform van Siemens met een portfolio, partnerecosysteem en marktplaats. Het richt zich op cloud-integratie, API-connectiviteit, edge analytics, Industrial AI en low-code. Een belangrijk onderdeel is de digital twin: realtime OT-data, historische data, simulaties en engineeringmodellen samen gebruikt voor virtuele inbedrijfstelling, productiesimulatie, assetoptimalisatie en predictive maintenance.

🔐 Waarom is Siemens een cyberdoelwit?

Door de enorme installed base zijn Siemens-systemen een aantrekkelijk OT-doelwit. Stuxnet, in juni 2010 ontdekt, verving een communicatiebibliotheek van STEP 7 en herprogrammeerde S7-300-PLC’s in de Iraanse verrijkingsfabriek Natanz. Typische risico’s zijn:

• Ongeautoriseerde PLC-downloads via open poort 102 en uitgeschakelde toegangsbescherming
• Gecompromitteerde engineeringstations met TIA Portal of SIMATIC Manager
• Legacy-protocollen en -systemen zoals S7-300/400, oude WinCC-versies en PROFIBUS-gateways
• Malware, ransomware en insider threats op Windows-servers

Siemens werkt zelf volgens IEC 62443: het ontwikkelproces voor automatiseringsproducten is gecertificeerd volgens IEC 62443-4-1, en Siemens ProductCERT publiceert beveiligingsadviezen, ook als machineleesbare CSAF-feed, meestal op de maandelijkse Patch Tuesday.

🔧 Hoe beveiligt u een Siemens-installatie in de praktijk?

Een aanpak die in de meeste fabrieken en waterzuiveringen werkt:

1. Inventariseer alle CPU’s, HMI’s en engineeringstations met hun firmware- en softwareversie; TIA Portal en PRONETA kunnen PROFINET-apparaten scannen.
2. Abonneer u op de ProductCERT-adviezen en neem ze op in uw kwetsbaarheidsbeheer en patchmanagement.
3. Segmenteer volgens netwerksegmentatie en het zones-en-conduitsmodel: elke productiecel achter een industriële firewall, geen directe IT-toegang tot poort 102.
4. Scherm de PLC’s af - stel op S7-1200/1500 een toegangsniveau met wachtwoord in, laat PUT/GET uit en gebruik vanaf TIA Portal V17 beveiligde PG/HMI-communicatie met TLS.
5. Beveilig de engineering met application whitelisting, MFA en toegang op afstand via een jump server.
6. Borg herstel met back-ups van projecten en PLC-programma’s, versiebeheer en logging van wijzigingen.

Nederlandse en Europese context. Sinds 15 augustus 2026 geldt de Cyberbeveiligingswet, die NIS2 invoert: essentiële en belangrijke entiteiten moeten hun OT, inclusief Siemens-installaties, aantoonbaar beheren. De Cyber Resilience Act verplicht fabrikanten zoals Siemens vanaf 11 september 2026 actief misbruikte kwetsbaarheden te melden en geldt volledig vanaf 11 december 2027. De S7-300 en ET 200M zijn sinds 1 oktober 2023 in uitfasering en sinds 1 oktober 2025 niet meer als nieuw product te bestellen; reserveonderdelen blijven tot ongeveer 2033 beschikbaar. Neem migratie naar de S7-1500 daarom op in uw lifecyclemanagement van legacy systemen.

🔄 Hoe verhoudt Siemens zich tot andere leveranciers?

Voordelen van Siemens zijn het zeer brede portfolio, sterke industriële netwerken, goede proces- en motion control, uitgebreide safety-integratie en wereldwijde ondersteuning. Beperkingen zijn vendor lock-in, complexe engineeringomgevingen, hoge implementatiecomplexiteit, licentiekosten, lange levenscycli met compatibiliteitsproblemen tussen TIA Portal-versies en complex versiebeheer. Siemens-platforms bieden wel uitgebreide diagnostiek: apparaatdiagnose, netwerkmonitoring, trace-analyse, online debugging en firmwarebeheer.

❓ Veelgestelde vragen

Is PROFINET een protocol van Siemens?

PROFINET is een open Industrial Ethernet-standaard van PROFIBUS & PROFINET International, vastgelegd in IEC 61158 en IEC 61784. Siemens heeft PROFINET mede ontwikkeld en is de grootste leverancier, maar ook veel andere fabrikanten bouwen PROFINET-apparaten. Het echte Siemens-eigen protocol is S7 Comm op TCP-poort 102.

Wat is het verschil tussen SIMATIC en TIA Portal?

SIMATIC is de productfamilie van Siemens met PLC’s, I/O, HMI-panelen en industriële pc’s. TIA Portal is de engineeringsoftware waarmee u SIMATIC-PLC’s, HMI’s, drives en netwerken configureert en programmeert. Oudere S7-300/400-projecten draaien vaak nog in de klassieke SIMATIC Manager (STEP 7 Classic).

Is de Siemens S7-300 nog leverbaar?

Nee, niet als nieuw product: de S7-300 en ET 200M zijn sinds 1 oktober 2023 in uitfasering, en sinds 1 oktober 2025 kunt u ze niet meer regulier bestellen. Reserveonderdelen blijven volgens Siemens tot ongeveer 2033 beschikbaar. De opvolger is de S7-1500, die in TIA Portal wordt geprogrammeerd. Migratie vraagt om nieuwe engineering, hertesten en geplande stilstand.

Waar vindt u beveiligingsadviezen voor Siemens-producten?

Siemens ProductCERT publiceert beveiligingsadviezen voor kwetsbaarheden in Siemens-producten, met CVE-nummers, CVSS-scores en maatregelen. De adviezen zijn beschikbaar als webpagina, RSS-feed, mailinglijst en machineleesbare CSAF-feed. Ze verschijnen meestal op de maandelijkse Patch Tuesday.

Wat is Siemens Xcelerator?

Siemens Xcelerator is sinds juni 2022 het open digitale businessplatform van Siemens, met een portfolio van hardware, software en diensten, een partnerecosysteem en een marktplaats. Het platform verbindt OT-producten zoals SIMATIC met software voor digital twins, simulatie en cloudanalyse. Het doel is IT/OT-integratie eenvoudiger te maken.

Waarom richtte Stuxnet zich op Siemens?

Stuxnet richtte zich op Siemens omdat de Iraanse verrijkingsfabriek Natanz S7-300-PLC’s met STEP 7 gebruikte om centrifuges aan te sturen. De worm verving een STEP 7-bibliotheek, laadde ongemerkt eigen code in de PLC’s en toonde operators normale waarden. Stuxnet werd in juni 2010 ontdekt en geldt als het eerste bekende cyberwapen dat fysieke schade aanrichtte.

📌 Samengevat

Siemens is met SIMATIC, TIA Portal, WinCC en PCS 7 een van de grootste OT-leveranciers ter wereld, met producten op bijna elk niveau van het Purdue-model. Die brede installed base maakt Siemens-systemen tegelijk een aantrekkelijk cyberdoelwit. Segmentatie, PLC-hardening, het volgen van ProductCERT-adviezen en tijdige migratie van S7-300/400 zijn daarom essentieel.