Wat is MARIJ?
MARIJ staat voor Modelarchitectuur Rijksdienst en is de referentiearchitectuur voor rijksorganisaties. Het biedt een gemeenschappelijk raamwerk voor het inrichten van de informatievoorziening binnen ministeries en uitvoeringsorganisaties, in lijn met de landelijke kaders van NORA.
MARIJ helpt rijksdiensten om consistent, samenhangend, veilig en herbruikbaar te digitaliseren — binnen én tussen organisaties.
🧠 Doel van MARIJ
| Doelstelling | Toelichting |
|---|---|
| Uniformiteit en samenhang | Bevordert architectuurafstemming binnen en tussen rijksorganisaties |
| Standaardisatie | Ondersteunt hergebruik van processen, gegevens en systemen |
| Aansluiting op NORA | Bouwt voort op principes en modellen uit NORA |
| Ondersteuning beleidsdoelen | Verbindt strategische doelen met IT/IV-inrichting |
🧱 Opbouw van MARIJ
MARIJ is opgebouwd rond meerdere architectuurlagen:
| Architectuurlaag | Beschrijving |
|---|---|
| Principes | Afgeleid van NORA, aangepast voor de rijkspraktijk |
| Informatiearchitectuur | Modellen voor begrippen, gegevens, processen en ketens |
| Applicatiearchitectuur | Beschrijving van functies en applicaties binnen domeinen |
| Technische architectuur | Infrastructuur, netwerken, beveiliging, standaarden |
| Governance | Rollen, besluitvorming, beheermodel, architectuurboard |
🏛 MARIJ en de Rijkspraktijk
MARIJ wordt toegepast bij o.a.:
- Ministeries (BZK, IenW, Defensie, Justitie, etc.)
- Rijksdiensten (zoals Rijkswaterstaat, Inspectie Leefomgeving en Transport, Belastingdienst)
- Uitvoeringsorganisaties (zoals RVO, IND, CJIB)
MARIJ vormt een gezamenlijk vertrekpunt voor projecten, programma’s en sourcing bij de rijksoverheid.
🔗 Relatie tot andere architecturen
| Architectuur | Relatie met MARIJ |
|---|---|
| NORA | MARIJ is de rijksbrede sectorarchitectuur gebaseerd op NORA-principes |
| GEMMA | Gemeentelijke variant — samenwerking nodig bij ketenvoorzieningen |
| WILMA | Toepassing binnen waterschappen — vergelijkbaar qua structuur en doelen |
| PETRA | Provinciale modelarchitectuur |
🏗️ MARIJ en OT: de rijksdimensie
Hoewel MARIJ primair gericht is op IT, komt OT steeds vaker in beeld bij rijksorganisaties zoals:
| Organisatie | OT-toepassingen |
|---|---|
| Rijkswaterstaat | Bruggen, sluizen, tunnels, sensoren, verkeersmanagement |
| Defensie | Embedded systemen, veldapparatuur, voertuigsystemen |
| Inspectiediensten | Gebruik van drones, meetapparatuur, handhavingsapparatuur |
Architectuur op rijksniveau moet dus ook rekening houden met IT-OT integratie, beveiliging (IEC 62443), en lifecycle management van embedded systemen.
🔐 MARIJ en beveiliging
- Sluit aan op de BIO en Security by Design
- Biedt kaders voor logging, toegangsbeheer, encryptie en netwerksegmentatie
- Toepasbaar op zowel backoffice als OT-systemen (denk aan waterkeringen of verkeersinfra)
📌 Samengevat
MARIJ is de rijksbrede vertaling van NORA, specifiek voor ministeries en uitvoerende diensten. Het biedt structuur en houvast bij digitaliseringstrajecten, en vormt een brug tussen beleid, IT, en waar nodig OT-toepassingen.