Wat is TPS?
TPS staat voor Toyota Production System — een productiefilosofie ontwikkeld door Toyota om verspilling te elimineren, kwaliteit te waarborgen en doorlooptijden te verkorten.
TPS is het fundament van LEAN manufacturing en combineert mensen, processen en cultuur tot één continu verbetermodel.
Het systeem is ontwikkeld in de 20e eeuw door Taiichi Ohno en Eiji Toyoda, en heeft wereldwijd invloed gehad op hoe fabrieken, logistiek en zelfs ziekenhuizen worden ingericht.
🧱 De twee pijlers van TPS
TPS rust op twee kernprincipes:
| Pijler | Beschrijving |
|---|---|
| Just-in-Time | Maak alleen wat nodig is, wanneer het nodig is, in de juiste hoeveelheid |
| Jidoka | Stop direct als er een probleem optreedt (automatisering met een menselijk oordeel) |
Samen zorgen ze voor vloeiende processen met hoge kwaliteit en minimale verspilling.
🎯 Doel van TPS
- Verlies en verspilling elimineren
- Productie optimaliseren op basis van vraag (pull)
- Kwaliteit inbouwen in het proces zelf
- Medewerkers actief betrekken bij verbeteringen (Kaizen)
🧺 De 7 verspillingen van TPS
| Verspilling (Muda) | Beschrijving |
|---|---|
| Overproductie | Meer maken dan nodig |
| Wachten | Tijdverlies door wachttijden |
| Transport | Onnodige verplaatsing van producten of mensen |
| Overbewerking | Meer werk of kwaliteit dan nodig |
| Voorraad | Te veel grondstoffen of tussenproducten |
| Beweging | Onnodige fysieke activiteit |
| Defecten | Producten die hersteld of weggegooid moeten worden |
(→ Later uitgebreid naar 8 verspillingen in LEAN met “Skills” erbij)
🔧 Bekende TPS-methoden en tools
| Tool | Toelichting |
|---|---|
| Heijunka | Productie gelijkmatig spreiden om overbelasting te voorkomen |
| Kanban | Pull-systeem op basis van visuele signalen |
| Andon | Visuele signalering bij afwijkingen of fouten |
| Kaizen | Continue verbetering vanuit de werkvloer |
| Poka Yoke | Foutbestendige oplossingen inbouwen |
| 5S | Orde en netheid op de werkplek |
| Takt Time | Ritme van productie afstemmen op klantvraag |
🏭 TPS in de praktijk
- Auto-industrie: Flexibele productielijnen, minimale tussenvoorraad
- Zorg: Kortere wachttijden, standaardisatie van handelingen
- Distributie: Just-in-Time bevoorrading van winkels
- Bouw en installatie: Prefab onderdelen op basis van vraag
🔗 TPS vs. LEAN
| TPS | LEAN |
|---|---|
| Ontwikkeld door Toyota | Afgeleid van TPS, breder toegepast |
| Diepe bedrijfscultuur | Methodisch raamwerk met tools |
| Gebaseerd op respect en discipline | Gericht op waarde, flow en verbetering |
✅ Voordelen van TPS
- Betere productkwaliteit door ingebouwde foutdetectie
- Kortere levertijden en hogere flexibiliteit
- Lager energie- en materiaalverbruik
- Medewerkersparticipatie en motivatie
- Wereldwijd bewezen effectiviteit in productie en logistiek
📌 Samengevat
TPS is het originele productiesysteem van Toyota dat de basis vormt voor LEAN. Het draait om kwaliteit, flow, continue verbetering en respect voor mensen.
Wil je TPS-principes toepassen in jouw productieomgeving of leren hoe LEAN hieruit is ontstaan? Vraag een TPS vs. LEAN overzicht of een Kaizen-gids aan!